मुख्य मजकुराकडे जा
WhatsUp मराठी कोश
—
मकर संक्रांत

सण व परंपरा

मकर संक्रांत

Makar Sankrant

पौष — साधारण १४ जानेवारी

सूर्य मकर राशीत प्रवेश करतो तो दिवस. भारतीय सणांपैकी हा एकमेव सण सौर गणनेवर आधारित असल्याने दरवर्षी जवळपास एकाच तारखेला येतो.

‘तिळगूळ घ्या, गोड गोड बोला’ — तीळ आणि गूळ वाटून जुने वाद विसरण्याची प्रथा. थंडीत तीळ आणि गूळ शरीराला उष्णता देतात, हा त्यामागचा व्यावहारिक विचार.

नवविवाहितेचे हळदीकुंकू, काळी साडी आणि हलव्याचे दागिने ही या सणाची खास महाराष्ट्रीय रूपे. पतंग उडवण्याची प्रथाही अनेक भागांत आहे.

चित्र: 2013 Makar Sankranti Modhera Sun temple Kite Mahotsav — Kaushik Patel from Mehsana, India, CC BY 2.0, via Wikimedia Commons.

हेही वाचा

गुढीपाडवा

सण

मराठी नववर्षाचा पहिला दिवस. साडेतीन मुहूर्तांपैकी एक, त्यामुळे नव्या कामाची सुरुवात या दिवशी शुभ मानली जाते.

Gudhipadwa

गणेशोत्सव

सण

घरोघरी आणि सार्वजनिक मंडळांमध्ये गणपतीची प्रतिष्ठापना करून दीड, पाच, सात किंवा दहा दिवस पूजा केली जाते.

Ganeshotsav

नवरात्र

सण

देवीच्या नऊ रूपांची नऊ रात्री उपासना. घरात घटस्थापना करून रोज माळ चढवली जाते आणि अखंड दीप तेवत ठेवला जातो.

Navratri

आषाढी एकादशी

सण

वारकरी संप्रदायाचा सर्वात मोठा दिवस. आळंदीहून ज्ञानेश्वरांची आणि देहूहून तुकारामांची पालखी निघते आणि लाखो वारकरी पायी चा

Ashadhi Ekadashi

दिवाळी

सण

दिव्यांचा सण आणि वर्षातला सर्वात मोठा उत्सव. वसुबारस, धनत्रयोदशी, नरकचतुर्दशी, लक्ष्मीपूजन, बलिप्रतिपदा आणि भाऊबीज असे स

Diwali

स्रोत — प्रचलित परंपरा

पडताळणी बाकी — रूढी प्रदेशानुसार बदलतात. चूक कळवा.